De invoering van de Cyberbeveiligingswet (Cbw) betekent voor zorgorganisaties meer dan het afvinken van juridische verplichtingen. De wet, die sinds 15 augustus 2026 van kracht is, biedt instellingen de kans om hun digitale weerbaarheid structureel te versterken en zo de continuïteit van zorg beter te waarborgen. Tegelijkertijd stelt de praktijk ICT-afdelingen voor forse uitdagingen.
De zorgsector is de afgelopen jaren steeds afhankelijker geworden van digitale systemen. Van elektronische patiëntendossiers tot medische apparatuur die met het netwerk verbonden is: een cyberincident kan directe gevolgen hebben voor de patiëntenzorg. Daarmee is informatiebeveiliging geen zuivere IT-kwestie meer, maar een onderwerp dat raakt aan de kern van de bedrijfsvoering.
Uitvoering vraagt menskracht
Het grootste knelpunt zit in de uitvoering. Veel ICT-teams in de zorg kampen al met personeelstekorten en een hoge werkdruk. Het inrichten van de maatregelen die de wet verlangt, zoals risicoanalyses, incidentmanagement en afspraken met leveranciers, vraagt extra capaciteit en specialistische kennis. Die zijn niet altijd voorhanden.
Dat dwingt organisaties tot scherpe keuzes. Niet alle risico's kunnen tegelijk worden aangepakt, dus is prioritering noodzakelijk. Welke systemen zijn het meest kritisch voor de zorg? Waar liggen de grootste kwetsbaarheden? Een gerichte aanpak voorkomt dat schaarse middelen versnipperd raken.
Rol voor bestuur
Cruciaal is dat beveiliging niet alleen bij de ICT-afdeling blijft liggen. Het vraagt betrokkenheid van de hele organisatie, en vooral van het bestuur. Leiderschap is nodig om keuzes te maken, budget vrij te maken en een cultuur te creëren waarin medewerkers alert zijn op digitale risico's. Zonder die rugdekking blijven technische maatregelen beperkt effectief.
De wet kan zo fungeren als aanjager voor een bredere beweging. Zorgorganisaties die beveiliging serieus oppakken, maken zichzelf minder kwetsbaar voor aanvallen die de zorgverlening kunnen ontwrichten.
Belangrijke aandachtspunten voor instellingen zijn onder meer:
- Prioritering:breng in kaart welke systemen onmisbaar zijn voor de zorg.
- Capaciteit:zorg voor voldoende kennis en menskracht binnen de ICT-organisatie.
- Ketensamenwerking:maak heldere afspraken met softwareleveranciers en partners.
- Bestuurlijke betrokkenheid:veranker cybersecurity op directieniveau.
Door de verplichtingen te benutten als hefboom voor verbetering, kunnen zorgorganisaties niet alleen aan de wet voldoen, maar ook hun weerbaarheid duurzaam vergroten.