De organisaties die samenwerken in Anders Werken in de Zorg Zuidoost-Brabant hebben een nieuwe werkwijze voor dagstructuur ontwikkeld. Het uitgangspunt is de eigen kracht van de cliënt: wat kan en wil iemand zelf blijven doen?
De omkering
Naarmate mensen ouder worden, wordt het lastiger om afspraken te onthouden, activiteiten te organiseren of zelf structuur aan te brengen. De gebruikelijke reflex is dan overnemen. De werkwijze draait dat om: eerst kijken wat iemand nog zelf doet, en pas daarna bepalen welke ondersteuning daarbij past.
Samen met de cliënt en naasten wordt gekeken wat aansluit bij de persoonlijke situatie, op basis van de Schijf van vijf voor samenredzaamheid. Vaak blijken eenvoudige hulpmiddelen al veel verschil te maken: iets dat herinnert aan een afspraak, aan medicatie of aan een dagelijkse activiteit.
Waarom dit meer is dan vriendelijk klinken
Regie houden over je eigen dag is niet alleen prettiger voor de cliënt, het scheelt ook zorg. Elke handeling die iemand zelf blijft doen, is een handeling die niet ingeroosterd hoeft te worden. Bij een structureel personeelstekort is dat geen bijvangst maar de kern.
Tegelijk vraagt het iets ongemakkelijks van de organisatie: accepteren dat iets langzamer gaat of minder netjes, omdat de cliënt het zelf doet. Dat botst met een cultuur waarin efficiënt betekent dat de medewerker het even overneemt.
Wat het vraagt om het te laten werken
De valkuil is dat een werkwijze op papier belandt zonder dat de dagelijkse routine verandert. Het gesprek met cliënt en naasten kost tijd aan de voorkant, en die tijd moet in de planning zitten. Ook moet duidelijk zijn wie het gesprek voert en wanneer je opnieuw kijkt, want wat iemand kan verandert.