Het ziekteverzuim in de Nederlandse zorg blijft oplopen en kost de sector jaarlijks ruim5,8 miljard euro. Dat blijkt uit een nieuwe berekening. Het verzuimpercentage is inmiddels hoger dan tijdens de coronapandemie, toen de druk op zorgpersoneel al uitzonderlijk groot was.
Verzuim boven coronaniveau
Waar het verzuim tijdens de coronajaren piekte door besmettingen en extreme werkdruk, ligt het niveau nu structureel nog hoger. Dat wijst erop dat de problemen niet langer incidenteel zijn, maar een blijvend karakter hebben gekregen. De aanhoudende personeelstekorten, de vergrijzing en de toenemende zorgvraag zorgen voor een hoge en langdurige belasting van medewerkers.
Zorg scoort laagst op welzijn
Opvallend is dat de zorg van alle sectoren het laagst scoort op het welzijn van werknemers. Fysieke en mentale belasting, onregelmatige diensten en emotioneel zware werkomstandigheden spelen daarbij een rol. Wanneer medewerkers zich minder goed voelen, neemt de kans op uitval toe. Dat leidt vervolgens tot meer werkdruk voor collega's die overblijven, waardoor een vicieuze cirkel ontstaat.
De financiële gevolgen zijn fors. Verzuim betekent niet alleen doorbetaling van zieke medewerkers, maar ook extra kosten voor vervanging, bijvoorbeeld via duurdere uitzendkrachten en zzp'ers. Die kosten drukken op de toch al krappe budgetten van ziekenhuizen, verpleeg- en verzorgingshuizen, de GGZ en de gehandicaptenzorg.
Gevolgen voor de hele sector
De cijfers onderstrepen hoe nauw verzuim, personeelstekort en werkdruk met elkaar samenhangen. Zonder gerichte aandacht voor het welzijn van medewerkers dreigt de uitval verder op te lopen, met alle gevolgen voor de continuïteit en betaalbaarheid van zorg.
Mogelijke aanknopingspunten om het tij te keren zijn onder meer:
- Betere roostersen meer regie voor medewerkers over hun eigen werktijden;
- Investeren in preventieen begeleiding bij fysieke en mentale klachten;
- Inzet van zorgtechnologieom administratieve en fysieke lasten te verlichten;
- Aandacht voor behoudvan personeel, zodat ervaren krachten voor de sector blijven behouden.
Voor werkgevers in de zorg is het terugdringen van verzuim daarmee niet alleen een kwestie van kostenbeheersing, maar ook een voorwaarde om voldoende personeel op de been te houden in een sector die de komende jaren met een groeiende zorgvraag te maken krijgt.