Onregelmatigheidstoeslag (ORT) is een cao-toeslag bovenop het uurloon voor werk op onregelmatige tijden, zoals avonden, nachten, weekenden en feestdagen. De hoogte wordt per uur uitgedrukt in een percentage van het uurloon en verschilt per cao en per tijdvak.
Kort samengevat
- ORT compenseert werk buiten de reguliere dagvenstertijden en is per cao (VVT, Ziekenhuizen, UMC, GGZ, Gehandicaptenzorg) geregeld.
- De hoogte hangt af van dag, tijdstip en cao-percentage; feestdagen kennen doorgaans het hoogste tarief.
- ORT telt mee bij doorbetaling van vakantie-uren en behoort structureel tot het loon, wat gevolgen heeft voor verlof- en ziektekosten.
- Correcte roosterregistratie is bepalend voor een juiste en controleerbare ORT-berekening.
Wat is onregelmatigheidstoeslag (ORT)?
Onregelmatigheidstoeslagis een looncomponent die werknemers ontvangen wanneer zij werken op tijden die afwijken van het reguliere dagvenster. In de zorg is dit een structureel onderdeel van de beloning, omdat 24-uurszorg vraagt om diensten in de avond, nacht, het weekend en op feestdagen. ORT is geen bonus maar een contractuele vergoeding, vastgelegd in de toepasselijke cao.
Op welke tijden geldt ORT?
De cao's bepalen per tijdvak welk percentage van het uurloon als toeslag geldt. De precieze vensters en percentages verschillen per cao, maar de systematiek is vergelijkbaar: hoe ongunstiger het tijdstip, hoe hoger het percentage. Feestdagen kennen doorgaans het hoogste tarief.
| Tijdvak | Kenmerk |
|---|---|
| Maandag t/m vrijdag, vroege ochtend en avond | Lager toeslagpercentage |
| Nacht | Hoger toeslagpercentage |
| Zaterdag en zondag | Weekendtoeslag, oplopend |
| Feestdagen | Hoogste toeslag |
Raadpleeg altijd de actuele cao-tekst (bijvoorbeeld cao VVT, cao Ziekenhuizen, cao UMC, cao GGZ of cao Gehandicaptenzorg) voor de exacte percentages en tijdvakken, omdat deze periodiek worden herzien.
Wat is de grondslag van de ORT?
De grondslag voor ORT is in de regel het bruto uurloon (het feitelijke salaris herleid tot een uurbedrag), exclusief andere toeslagen. Over de uitbetaalde ORT worden vakantietoeslag en eindejaarsuitkering berekend, mits de cao dat voorschrijft. ORT behoort daarmee tot het structurele loon en telt mee voor de pensioengrondslag volgens de regels van pensioenfonds PFZW.
Hoe zit het met doorbetaling bij verlof?
Sinds jurisprudentie van het Europese Hof van Justitie en de Nederlandse Hoge Raad geldt dat werknemers tijdens vakantie hungebruikelijke loonmoeten doorontvangen, inclusief structurele ORT. In de praktijk betekent dit dat over opgenomen vakantie-uren een gemiddelde ORT wordt doorbetaald, berekend over een representatieve referteperiode (vaak de voorafgaande maanden of het voorgaande jaar). De cao's in de zorg hebben deze doorbetaling verankerd. Zonder deze doorbetaling zou een werknemer financieel worden ontmoedigd om verlof op te nemen.
En doorbetaling bij ziekte?
Bij ziekte geldt op grond van de cao een doorbetalingsverplichting van het loon, waarbij ORT doorgaans wordt meegenomen op basis van een gemiddelde over een eerdere periode. De exacte berekeningswijze en het doorbetalingspercentage per ziektejaar zijn cao-afhankelijk. Omdat ORT structureel meetelt, verhoogt langdurig verzuim deverzuimkostenmerkbaar; met eenrekentoolkunt u dit effect inzichtelijk maken.
Waar moeten HR en salarisadministratie op letten?
- Roosterregistratie:ORT wordt berekend op basis van daadwerkelijk gewerkte uren per tijdvak. Sluitende tijdregistratie is voorwaarde voor een juiste uitbetaling.
- Referteperiode:leg vast welke periode wordt gebruikt voor de gemiddelde ORT bij verlof en ziekte, en pas dit consequent toe.
- Nabetalingen:onjuiste doorbetaling van ORT over verlof kan leiden tot claims met terugwerkende kracht; controleer de berekeningsmethodiek periodiek.
- Personeelsplanning:hoge ORT-lasten door structurele onderbezetting kunnen wijzen op verloop; zie ookpersoneelsverloop-kosten.
ORT is daarmee niet alleen een salariskwestie maar ook een sturingsvariabele: roosteroptimalisatie, bezettingsgraad en verzuimbeleid beïnvloeden de totale ORT-lasten van een zorgorganisatie direct.
Veelgestelde vragen
Wordt ORT doorbetaald tijdens vakantie?
Ja. Op grond van Europese en Nederlandse rechtspraak en de zorg-cao's moet structurele ORT worden doorbetaald over opgenomen vakantie-uren, berekend als gemiddelde over een representatieve referteperiode.
Telt ORT mee voor het pensioen?
Ja, uitbetaalde ORT behoort tot het structurele loon en telt mee voor de pensioengrondslag bij PFZW, volgens de geldende reglementen van het pensioenfonds.
Zijn de ORT-percentages in alle zorg-cao's gelijk?
Nee. De percentages en tijdvakken verschillen per cao (VVT, Ziekenhuizen, UMC, GGZ, Gehandicaptenzorg) en worden periodiek herzien. Raadpleeg altijd de actuele cao-tekst.